Nieuweschans (NL)

In Bad Nieuweschans is niet alleen het kuuroord Fontana te vinden, maar ook het tweede gedeelte van de plaatsnaam wordt eer aangedaan. Nieuweschans was één van de belangrijke verdedigingswerken van de 17e eeuw.

In 1628 werd Nieuweschans aangelegd ter vervanging van de Bellingwolderschans aan de grenzen van Oost-Friesland in opdracht van Ernst Casimir, stadhouder van Groningen en Friesland. Hij koos het meest noordoostelijke punt van de Nederlanden: de Langackeren.
De militaire taken van de nabijgelegen Bellingwolderschans werden vanaf 1650 steeds meer overgenomen door de Langackerschans. Deze Langackerschans was inmiddels omgedoopt tot Nieuweschans. De vesting was in 1672 zonder veel toestanden in de handen van Münsterse troepen gevallen. Een jaar later probeerde Carl Rabenhaupt de schans te heroveren.
Rabenhaupt merkte in juli 1673 dat de vijandelijke troepen de grenzen van Oost-friesland hadden verlaten en dus blijkbaar de pogingen tot ontzet hadden opgegeven. Hij eiste hierop de overgave van de vesting Nieuweschans. Deze communicatie ging redelijk, wanneer hij het volgende antwoord kreeg: “de Ravens die winter daar niet zullen nestelen en dat zo lang zij paardenvlees en een arm hebben, dat de schans niet anders als Kruid en Lood zal verschaffen”. Rabenhaupts reactie was dat hij “te veel deernis met zulke brave soldaten heeft, om haar tot paarden- of mensenvlees over te geven maar dat hij haar wel eerder zal komen opscheren.” En dat was nu precies wat er gebeurde.
Rabenhaupt wist in de nacht van 21 op 22 juli de schans in handen te krijgen. De Münsterse troepen waren zo ontzettend verrast door de nachtelijke bestorming dat een deel van hen op de vlucht sloeg richting de kerk. Kort hierna gaven de troepen zich over.
Door inpoldering verdween het water rond de Nieuweschans en verloor het zijn betekenis. In 1744 werd de schans echter nog wel aan de oostzijde van voorwerken voorzien. In 1870 werd bij Koninklijk Besluit bepaald dat Nieuweschans geen vesting meer was. Sinds 1974 was de bebouwing binnen de vesting beschermd dorpsgezicht. In 1985 is een kuuroord in het dorp ingericht en sinds 2009 heeft Nieuweschans dan ook een nieuwe naam: Bad Nieuweschans. Een gedeelte van de westelijke vestingcontour is gereconstrueerd.

Deel deze pagina